* BNNVARA - Post-punk | De Muziekbieb

Post-punk | De Muziekbieb

leestijd 6 minuten
Post-punk | De Muziekbieb

In De Muziekbieb neem ik je mee op reis langs verborgen muzikale parels. Hopelijk heb je na het lezen van dit stuk weer een paar nieuwe favorieten toegevoegd aan je afspeellijst. Deze keer: Post-punk.

Hier heb je alvast wat muziek voor tijdens het lezen.

Punk is verantwoordelijk voor het creëren van een aantal belangrijke muziekgenres van de laatste vijftig jaar. Denk hierbij aan genres zoals alternatieve-rock, indie-rock, new-wave. In deze Muziekbieb kijken we naar een van de meest interessante: Post-punk.

Het verschil tussen punk en post-punk is groot. Punk is simpel en recht voor zijn raap. Post-punk is moeilijk. Inspiratie wordt gehaald uit literatuur, kunst en films. Allemaal met andere genres samengevoegd tot een avant-gardische stijl vol goede muziek.

Het begin

De doe-het-zelf mentaliteit en energie van punk is een belangrijke inspiratiebron voor de post-punk, maar veel artiesten zijn het niet eens met de vercommercialisering. Ze vinden het genre ondertussen een parodie van zichzelf. Artiesten gaan opzoek naar iets nieuwe inspiratiebronnen en vinden het in totaal andere muziekstijlen zoals elektronische muziek, dub, funk, free-jazz en disco. Samen met de invloeden van kunststomingen zoals het Dadaïsme en literatuur ontstaat het genre.

Siouxsie And The Banshees maakt als eerste het echte post-punk geluid. Angstige, donkere en gedesoriënteerd klinkende muziek. ‘The Scream’, het debuutalbum uit 1978, is een innovatief, agressief en experimenteel album, dat nog steeds een van de beste post-punk platen ooit is.

In Amerika gebeurt hetzelfde als in Groot-Brittannië. Uit de punk-scene daar ontstaan ook post-punk bands zoals Television en Talking Heads. Deze bands zijn nog steeds populair en hebben veel invloed gehad op populaire acts zoals U2, R.E.M. en The Pixies.

De eerste stappen zijn gezet en post-punk wordt langzaam groter. Ondertussen neemt de populariteit van punk af. Bands zijn gedwongen om te veranderen of zelfs om te stoppen. Er wordt meer geëxperimenteerd met elektronische muziekinstrumenten en opnametechnieken. Overal ontstaan nieuwe bandjes waaronder Public Image Ltd, The Pop Group, Gang of Four, The Slits, en nog veel meer. Ze zijn stuk voor stuk grote en belangrijke bands in het genre, maar er is er een band die er met kop en schouders boven uitsteekt. En dat is Joy Division.

Joy Division

Wanneer je het over post-punk hebt, dan kan je niet om Joy Division heen.

De band is opgericht door vier jongens uit Manchester nadat ze een optreden van The Sex Pistols hebben gezien. Al snel worden ze opgepikt door het label Factory Records waar ze in ’79 hun debuut ‘Unknown Pleasures’ uitbrengen. Het album wordt gezien als een van de beste albums ooit gemaakt. Het mysterieuze, industriële, en zware geluid werkt perfect samen met de melodramatische, depressieve zang van Ian Curtis. Minder dan een jaar na de release van het album pleegt hij zelfmoord.

Na zijn dood brengt de band ‘Love Will Tear Us Apart’ uit. Het nummer wordt hun meest bekende nummer en staat bovenaan veel hitlijsten. Later wordt ook het tweede en laatst album ‘Closer’ uitgebracht, dat een paar weken voor de dood van Ian Curtis is opgenomen. De overgebleven bandleden gaan verder en starten een nieuwe groep genaamd New Order. Ook deze band wordt groot, alleen deze keer met new-wave en synth-pop. Twee genres die zijn ontstaan uit post-punk.

Gothic-rock

Veel bands beginnen in de jaren tachtig net als New Order meer dansbare muziek te maken dan voorheen. Post-punk wordt nu gemixt met hiphop, disco, wereldmuziek en reggae. Naast synth-pop en new-wave schieten nieuwe genres als paddenstoelen uit de grond. Een van de grootste sub-genres is gothic-rock.

Bij gothic-rock wordt er meer romantiek toegevoegd aan de donkere post-punk muziek. Bands als Siouxie And The Banshees en Magazine krijgen al vaak de stempel Goth-rock en zonder hun had het hele genre ook niet bestaan.

‘Bela Lugosi’s Dead’ van Bauhaus is het eerste echte gothic-rock nummer.

Het bijna tien minuten durende nummer is een goed voorbeeld van goth-rock. Het gaat over Bela Lugosi, die de hoofdrol speelde in Dracula, de klassieke horrorfilm uit 1931. Lome gitaren en een donker geluid waar je bijna angstig van wordt, maar tegerlijkertijd heeft het nummer een soort van donkere romantiek waar het genre om draait.

Gothic-rock heeft net zulke grote bands zoals Joy Division voortgebracht. De bekendste hiervan is The Cure. Ze zijn begonnen met post-punk, maar het album ‘Seventeen Seconds’ is het perfecte gothic-rock voorbeeld. De twee albums die erna komen blijven in dit genre tot ze psychedelische new-wave zijn gaan maken, waar ze uiteindelijk mee zijn doorgebroken. In 1989  brengen ze het album ‘Disintergration’ uitbrengen. Een album dat terug gaat naar de post-punk en misschien wel het magnum opus van de band, of zelfs het beste album van het genre.

De post-punk revival

Post-punk en gothic-rock verliezen hun populariteit in de tweede helft van de jaren tachtig. Veel post-punk bands zijn geëvolueerd en maken new-wave of alternatieve rock. Eind jaren negentig wordt er nauwelijks interessante rockmuziek gemaakt. De muziek is onorigineel en erg gemaakt. Dit zorgt voor een trend van nieuwe bandjes die iets anders willen: De ‘post-punk revival’.

De muziek die wordt gemaakt in de revival gaat terug naar de basis. Invloeden worden uit punk, new-wave, garagerock en post-punk gehaald. Deze ‘nieuwe’ stijl is erg populair in Amerika door onder andere The Strokes, maar in Groot-Brittannië komt hij het meest van de grond. De allerbekendste band is Arctic Monkeys. Een band uit Sheffield die het snelst verkochte debuutalbum aller tijden heeft uitgebracht: Whatever People Say I Am, That’s What I’m Not. Zelfs de albumhoes, waarvoor ze een vriend dronken hebben gevoerd en vervolgens gefotografeerd, ging de geschiedenis in als een van de betere ooit gemaakt. De albums die volgenden zijn even innovatief en vernieuwend als de eerste post-punk albums in de jaren zeventig en tachtig.

Ook deze stroming verliest met de jaren weer aan populariteit maar ondertussen zijn we weer veel verder en komt de originele post-punk sound langzaam terug. Post-punk bestaat uit artiesten die kunstzinnige en politieke muziek willen maken en de invloeden van het genre zijn bijna overal nog terug te horen. Het genre heeft bewezen dat er meer in punk zit dan alleen maar hard op gitaren rammen. 

Lees hier de vorige Muziekbieb over Anatolische Rock.